Fræðsla út frá Jesaja 40:1

„Huggið, huggið lýð minn, segir Guð yðar.“

Orðin í sínu samhengi

Með þessum orðum hefst fertugasti kafli Jesajabókar og um leið nýr kafli í boðskap hennar. Í fyrstu þrjátíu og níu köflunum eru áminningar, viðvaranir og dómsorð áberandi, þótt þar séu einnig fyrirheit um von og hjálpræði. Í fertugasta kaflanum færist þunginn yfir á huggun og von um endurreisn. Röddin sem tekur til máls flytur milda hughreystingu.

Kaflar 40–55 eru gjarnan nefndir Annar Jesaja og hafa einnig verið kallaðir „Huggunarbókin“. Þeir tala inn í aðstæður fólksins í útlegðinni í Babýlon, þegar Jerúsalem lá í rústum, musterið hafði verið brennt og fólkið spurði sig hvort Guð hefði gleymt því með öllu. Inn í þessar aðstæður berst von um heimkomu.

Það skiptir máli að heyra þetta. Huggunin kemur hér til þeirra sem hafa misst heimili sín, öryggi og framtíðarvon.

Tvítekningin

Á hebresku stendur naḥamú naḥamú — huggið, huggið. Hér eykur tvítekningin áherslu og þunga orðanna. Í hugleiðingu má líkja henni við hönd sem er lögð tvisvar á öxl. Guð segir huggunarorðið aftur, eins og sá sem veit að fyrsta orðið nær ekki alltaf í gegnum sorgina. Sá sem syrgir getur þurft að heyra það oftar en einu sinni.

Sögnin í þessu versi merkir að hugga eða hughreysta. Hugguninni má líkja við að fá loks að draga djúpt andann eftir langa mæðu. Sú mynd lýsir því sem huggun getur gert: hún þarf ekki að leysa allt til að gefa manni svigrúm til að anda á ný.

Hverjum er skipað?

Sögnin er í boðhætti fleirtölu. Guð felur einhverjum að hugga lýð sinn, en í frumtextanum er ekki tekið skýrt fram hverjir viðtakendur boðsins eru. Það hefur meðal annars verið skilið sem ávarp til himneskra þjóna Guðs eða sendiboða hans.

Þegar við heimfærum þessi orð á líf okkar birtist mikilvægt atriði: huggun er ekki aðeins eitthvað sem maður fær, heldur líka eitthvað sem manni er falið. Orðið getur borist frá Guði gegnum mannlegar raddir. Nærvera hans getur orðið áþreifanleg í fólki sem kemur, sest hjá og gefst ekki upp á að sýna kærleika.

„Lýð minn“ og „Guð yðar“

Taktu eftir eignarfornöfnunum. Eftir öll dómsorðin, eftir útlegðina, segir Guð enn: lýð minn. Og í sama versi er hann nefndur Guð yðar. Þessi orð minna á sáttmálann milli Guðs og þjóðarinnar. Sambandið hefur ekki rofnað þótt það hafi verið reynt til þrautar. Þetta er kjarni huggunarinnar: fullvissan um að tengslin standi enn.

Næsta vers útfærir þetta með orðunum dabberú ʿal-lev — „talið til hjartans“. Þar er átt við hjarta Jerúsalem, enda er borgin ávörpuð eins og manneskja sem þarfnast mildra orða. Í íslensku biblíuþýðingunni stendur „Hughreystið Jerúsalem“, og henni er boðað að áþján hennar sé á enda.

Huggun talar til hjartans. Hún kemur ekki aðeins með skýringar; hún flytur líka nærveru og von. Hún getur verið eins og faðmur utan um þann sem hefur beðið lengi.

Til okkar

Þrennt má taka með sér úr þessu versi.

Í fyrsta lagi að huggun getur borist mitt í myrkrinu. Textinn neitar ekki útlegðinni. Hann neitar því aðeins að útlegðin sé síðasta orðið.

Í öðru lagi að huggun þarf oft að endurtaka. Sá sem syrgir getur þurft margar heimsóknir og sömu hlýju orðin aftur, sögð af þolinmæði. Það sem nær ekki til hjartans í dag getur fundið sér leið á morgun.

Í þriðja lagi að við getum heyrt okkur sjálf í þessari fleirtölu. „Huggið“ er boð frá Guði. Þegar við heimfærum það á líf okkar verður það að kalli til að standa hjá þeim sem syrgja. Hver sá sem situr hjá öðrum í sorg, hlustar, heldur í hönd og sýnir þolinmóða nærveru er að svara því kalli.

Til íhugunar

Huggið, huggið. Orðið er sagt tvisvar, því að stundum þarf hjartað að heyra það aftur.

Friður Krists sé með þér.

Skoða fleiri texta