Fræðsla og hugleiðing eftir Laufey um 2. Samúelsbók 14:14.
Inngangur
Versið sem við íhugum í dag er 2. Samúelsbók 14:14. Það er sagt á ögurstundu í lífi Davíðs konungs, ekki af spámanni heldur af nafnlausri konu sem send var til hallarinnar með dæmisögu í farteskinu. Lestu versið hægt, tvisvar, áður en lengra er haldið. Það hefur tvo hluta sem togast á: fyrst kemur óumflýjanleiki dauðans – við erum eins og vatn sem hellt er á jörðina – og síðan óvænt yfirlýsing um hjarta Guðs: hann vill ekki svipta neinn lífi heldur leitar leiða til að sá sem hrakinn var burt eigi afturkvæmt.
Fáir kunna þetta vers utan að. Það stendur í miðri frásögn sem flestir hlaupa yfir á leið sinni að frægari köflum – Davíð og Golíat, Davíð og Batseba, uppreisn Absalons. En hér, í þessari hálfgleymdu senu, er að finna eina skýrustu lýsingu Gamla testamentisins á því hvernig Guð hugsar um þá sem hafa villst eða verið hraktir burt. Og hún er lögð í munn konu sem er að reyna að fá konung til að fyrirgefa syni sínum.
Þessi texti er í tveimur hlutum. Fyrri hlutinn er fræðsla: við skoðum sögusviðið, persónurnar, dæmisöguna og orðin sjálf á frummálinu, svo að versið standi á traustum grunni. Seinni hlutinn er hugleiðing: við leyfum versinu að tala inn í okkar eigið líf – um dauðleikann, um þá sem við höfum hrakið frá okkur og um hvað það kostar að finna ráð til sátta meðan enn er tími. Í lokin eru spurningar til íhugunar og bæn.
Taktu þér tíma. Þetta er ekki texti til að renna yfir heldur til að sitja með.
Sögusviðið: sár í konungsfjölskyldunni
Til að skilja versið þarf að þekkja það sem gerðist á undan. Sagan hefst í 13. kafla og hún er ein sú myrkasta í allri Biblíunni.
Davíð átti marga syni með mörgum konum. Elstur var Amnon, sá sem fyrstur fæddist af sonum Davíðs. Þriðji í röðinni var Absalon, fríðastur allra manna í Ísrael eins og sagt er síðar í frásögninni, og hann átti alsystur sem hét Tamar. Amnon varð gagntekinn af Tamar, hálfsystur sinni, og með aðstoð slægs frænda síns lagði hann á ráðin: hann lést vera veikur, bað um að Tamar kæmi og matreiddi handa honum, og þegar þau voru tvö ein nauðgaði hann henni. Síðan, eins og textinn segir með hryllilegri nákvæmni, varð hatur hans á henni meira en ástin hafði verið. Hann lét reka hana út.
Tamar reif klæði sín og gekk grátandi burt, og Absalon bróðir hennar tók hana inn á heimili sitt. Davíð frétti af öllu þessu og varð mjög reiður. En frásögnin greinir hvorki frá því að hann hafi refsað Amnon né veitt Tamar huggun. Þessi þögn í frásögninni er eitt af sárustu atriðum hennar: við sjáum reiði föðurins en ekkert réttlæti fyrir Tamar, og í því tómarúmi óx hatrið.
Absalon beið í tvö ár. Þá bauð hann öllum konungssonum til veislu þegar sauðir hans voru rúnir í Baal Hasór, skipaði mönnum sínum að bíða þar til Amnon yrði hreifur af víni og drepa hann þá. Hinir bræðurnir flúðu á múldýrum sínum heim til Jerúsalem. Absalon sjálfur flúði í aðra átt – til Gesúr, lítils konungsríkis austan við Galíleuvatn, þar sem móðurafi hans, Talmaí konungur, réð ríkjum. Þar dvaldi hann í þrjú ár.
Og hvað um Davíð? Í íslensku þýðingunni frá 2007 segir í lok 13. kafla að viðhorf konungs til Absalons hafi mildast þegar hann hafði sætt sig við dauða Amnons. Í upphafi næsta kafla kemur fram að Absalon sé honum aftur hjartfólginn. Þarna er togstreitan sem allt veltur á. Davíð þráir soninn sem hann hefur misst – en sonurinn er morðingi og útlagi sem konungurinn getur ekki með góðu móti kallað heim án þess að virðast láta bróðurmorð órefsað. Faðirinn vill. Konungurinn getur ekki. Og enn einu sinni gerir Davíð ekkert.
Þetta er sögusviðið þegar 14. kafli hefst: fjölskylda sem er tætt í sundur af ofbeldi, morði og þögn, og faðir sem situr fastur milli þrár sinnar og skyldu.
Konan frá Tekóa: sannleikur í dulargervi
Jóab, hershöfðingi Davíðs og frændi hans, les konunginn eins og opna bók. Hann sér að hjarta Davíðs stefnir til Absalons og ákveður að gera það sem konungurinn getur ekki gert sjálfur: að finna leið. En hann fer ekki beint til Davíðs. Hann sendir eftir konu frá Tekóa.
Tekóa var byggð í Júdahæðum, sunnan við Jerúsalem. Þaðan kom síðar spámaðurinn Amos. Konan er aðeins kölluð „vitur kona“ – hún á sér ekkert nafn í textanum – og það orðalag er lykill. Í Ísrael til forna voru til konur sem þekktar voru fyrir visku sína, orðsnilld og hæfileika til að miðla málum, og leitað var til þeirra þegar mikið lá við. Jóab leggur henni orð í munn, en það er hún sem flytur þau, og í málflutningi hennar birtast bæði kænska og innsæi.
Hún klæðist sorgarklæðum, smyr sig ekki olíu, kemur fram eins og kona sem hefur syrgt lengi og fellur fram fyrir konungi. Og hún segir sögu. Hún sé ekkja. Hún hafi átt tvo syni. Þeir hafi lent í áflogum úti á akri, þar sem enginn var til að skilja þá að, og annar hafi drepið hinn. Nú heimti ættin að sá sem eftir lifir verði framseldur og tekinn af lífi, blóð fyrir blóð. Og þá, segir hún, slokkni síðasta glóðin sem hún á eftir; nafn mannsins hennar hverfi af jörðinni.
Davíð bregst við eins og góður konungur. Hann lofar henni vernd. Hún þrýstir á, þangað til hann sver við Drottin að ekki eitt hár skuli falla af höfði sonarins.
Og þá snýr hún sögunni við. Hvers vegna, spyr hún, hefur konungurinn þá hugsað þvílíkt gegn lýð Guðs? Með því að fella þennan dóm hefur hann dæmt sjálfan sig, því hann kallar ekki sinn eigin útlaga heim. Og þá koma orðin sem við íhugum: Við deyjum öll. Við erum vatn hellt á jörðina. En Guð vill ekki svipta neinn lífi – hann finnur ráð.
Þeir sem þekkja Biblíuna heyra hér bergmál. Tveimur köflum fyrr, í 12. kafla, kom Natan spámaður til Davíðs með dæmisögu um ríkan mann sem stal einu lambi fátæks manns. Davíð reiddist og sagði ríka manninn dauðasekan – og Natan sagði: Þú ert maðurinn. Sagan var gildra, og konungurinn gekk í hana. Nú gerist nákvæmlega það sama. Davíð dæmir í máli annarra og dómurinn fellur á hann sjálfan. Munurinn er sá að Natan kom til að afhjúpa sekt, en konan frá Tekóa kemur til að opna leið til miskunnar.
Það er líka vert að taka eftir því að saga hennar er um bróður sem drepur bróður – elsta sagan í Biblíunni eftir syndafallið, Kain og Abel. Og í þeirri sögu gerði Guð nákvæmlega það sem konan lýsir: hann svipti Kain ekki lífi heldur setti á hann merki til verndar, þótt hann væri rekinn burt. Guð finnur ráð jafnvel fyrir fyrsta morðingja mannkyns.
Davíð áttar sig. Hann spyr hvort hönd Jóabs sé í þessu öllu. Hún játar því. Og konungurinn gefur Jóab skipun: farðu og sæktu Absalon.
Myndmálið: vatn sem hellt er á jörðina
Versið hefst á hebresku með orðunum ki-mot namut – bókstaflega „deyjandi munum við deyja“. Þetta er algeng áhersluaðferð í hebresku, þar sem sögnin er tvítekin til að tjá vissu: ekki „við gætum dáið“ heldur „við munum sannarlega deyja“. Sami hljómur er í orðum Guðs til Adams í aldingarðinum: deyjandi skaltu deyja. Konan frá Tekóa byrjar því á grundvallarstaðreynd sem enginn, ekki einu sinni konungur, kemst undan.
Síðan kemur myndin. Við erum eins og vatn sem hellt er á jörðina og ekki er hægt að safna saman aftur. Fyrir fólk sem bjó á þurrum hæðum Júda var vatn meðal dýrmætustu gæða heimilisins. Það var sótt í brunna, borið heim í leirkerum og geymt í skjóli. Og allir vissu hvað gerðist ef kerið brotnaði eða hallaði: vatnið hvarf í þurra moldina á augabragði. Hvorki hönd né ker gat náð því upp. Í þeim heimi var þetta ekki ljóðræn hugmynd heldur daglegur veruleiki, með bragði af tapi.
Myndin kemur víðar fyrir. Í Sálmi 22:15 lýsir sálmaskáldið sjálfu sér sem helltu vatni, með öll bein úr lagi – mynd af manneskju sem er að leysast upp. Í Harmljóðunum 2:19 er fólk hvatt til að úthella hjarta sínu eins og vatni frammi fyrir Drottni. Og í 1. Samúelsbók 7:6, þegar Ísraelsmenn fasta og játa synd sína í Mispa, hella þeir vatni frammi fyrir Drottni. Í því samhengi má sjá athöfnina sem tákn um að gefa sig honum á vald. Úthellt vatn er því mynd af hinu óafturkræfa – en líka mynd af sjálfsafhendingu.
Næsta setning er sú sem mest veltur á, og hún er ekki auðveld á hebresku. Þar stendur: ve-lo yissa Elohim nefesh. Orðið nefesh getur merkt líf, sál eða manneskju eftir samhengi, og orðasambandið hefur verið þýtt á fleiri en einn veg. Í íslensku þýðingunni frá 2007 segir að Guð vilji ekki svipta neinn lífi. Í sumum öðrum þýðingum er áherslan á að Guð fari ekki í manngreinarálit eða að hið liðna líf verði ekki endurheimt. Hér fylgjum við íslenska orðalaginu: konan höfðar til miskunnar Guðs þegar hún biður konung um að opna leið til heimkomu. Þetta er málflutningur hennar á þessari stundu, ekki einföld samantekt á öllu sem Biblían segir um líf og dauða.
Þá kemur fallegasta orðasambandið: ve-chashav machashavot – hann hugsar hugsanir, hann leggur á ráðin. Sama rót og í hinu þekkta versi Jeremía 29:11, þar sem Guð segist þekkja þær hugsanir eða áætlanir sem hann hefur um lýð sinn, áætlanir til heilla en ekki til óhamingju. Í þessu samhengi dregur orðasambandið upp mynd af yfirveguðu ráði fremur en skyndihugdettu. Guð situr og hugsar – að því er virðist – um það eitt hvernig hann geti komið hinum útlæga heim.
Og síðasta orðið, niddach, sá sem hrakinn er burt, er sérstakt. Það er sama orð og notað er í 5. Mósebók um þá sem dreifðir eru til ystu endimarka himinsins, og í Sálmi 147 um Guð sem safnar saman hinum burtreknu Ísraelsmönnum. Orðið lýsir þeim sem er hrakinn burt eða útlægur; það segir eitt og sér ekki alla söguna um ástæðu útlegðarinnar. Absalon flúði eftir að hafa látið drepa bróður sinn. Konan beinir nú sjónum Davíðs að því að sonurinn sé fjarri og að konungurinn hafi ekki kallað hann heim.
Í hugleiðingunni sem hér fylgir verður þessi hugsun eftir: Við deyjum. Guð deyr ekki, og hann hættir ekki að hugsa um þann sem er úti.
Guð sem finnur ráð: rauði þráðurinn í Ritningunni
Það merkilega við þetta vers er að það er sagt af konu sem er hvorki kynnt sem spámaður né prestur, og þó má heyra í orðum hennar stef sem hljómar hjá spámönnunum og síðar hjá Jesú sjálfum. Hún talar um Guð sem leitar leiða til að koma hinum útlæga heim – og sú hugsun gengur eins og rauður þráður í gegnum alla Biblíuna.
Hjá Esekíel spámanni, í 18:23 og aftur í 33:11, segir Guð það berum orðum: hann hefur enga þóknun á dauða hins óguðlega heldur á því að hann snúi af vegi sínum og lifi. Hann spyr nánast með hryggð: Hvers vegna viljið þið deyja? Hugsunin er sú sama og hjá konunni frá Tekóa. Dauðinn er ekki það sem Guð vill. Afturhvarf er það sem hann vill, og hann kallar eftir því.
Hjá Jeremía, í 29. kafla, segir Guð við þjóð sem er í útlegð í Babýlon – hrakin burt, bókstaflega – að hann þekki þau ráð sem hann hefur hugsað henni, ráð til heilla, til að gefa henni framtíð og von. Sama sögn, sama rót og í versi okkar. Guð hugsar ráð fyrir hina burtreknu. Útlegðin er ekki endirinn á sögu þeirra, af því að Guð er enn að hugsa.
Og svo kemur Jesús og segir sögu sem er eins og framhald af dæmisögu konunnar frá Tekóa. Í Lúkasarguðspjalli 15:11–32 segir hann frá föður sem átti tvo syni. Yngri sonurinn fer burt – ekki hrakinn heldur af fúsum vilja – og eyðir öllu. Þegar hann loks snýr heim, segir Jesús, sá faðirinn hann þegar hann var enn langt í burtu, kenndi í brjósti um hann og hljóp. Faðirinn hleypur. Hann lætur hvorki stöðu sína né þá smán sem hann hefur orðið fyrir halda aftur af sér. Það er myndin af Guði sem finnur ráð: hann bíður ekki við dyrnar heldur leggur af stað.
Berðu þetta saman við Davíð. Absalon hafði verið í burtu í þrjú ár, og þótt hann væri Davíð aftur hjartfólginn hafði konungurinn ekki kallað hann heim. Faðirinn í sögu Jesú þráði soninn og hljóp. Í kristinni hugleiðingu má láta þessar tvær sögur tala saman: sjá föðurinn sem hleypur sem andstæðu konungsins sem hikar.
Í Jóhannesarguðspjalli 3:17 er sama hugsun sett í stærsta samhengi sem til er: Sonurinn var ekki sendur í heiminn til að dæma hann heldur til að frelsa hann. Og í 2. Pétursbréfi 3:9 segir að Guð sé langlyndur af því að hann vilji ekki að neinn glatist heldur að allir komist til iðrunar. Alls staðar hljómar sama stefið: Guð kallar til lífs og afturhvarfs. Hann opnar leið til heimkomu.
Í kristinni trú birtist hjálpræði Guðs í krossi og upprisu Krists. Gjáin milli manns og Guðs var raunveruleg, eins og gjáin milli Davíðs og Absalons – hún varð ekki brúuð með því að láta sem ekkert hefði gerst. Hún varð aðeins brúuð með því að einhver gengi yfir hana og bæri kostnaðinn. Í ljósi kristinnar trúar verður hér til líking: sátt kostar meira en að láta tímann líða og vona að allt gleymist. Beiðni konunnar um heimkomu sonarins vekur þá spurningu hvað Davíð sé sjálfur reiðubúinn að leggja á sig. Krossinn og upprisan vísa okkur lengra, til þess sem Guð gerir í Kristi.
Versið okkar er því hvorki afbrigðilegt né einstakt. Það er lítil rödd í stórum kór. En það er ein af þeim röddum sem syngja hreinast.
Hugleiðing I: Vatnið sem ekki verður náð upp
Nú hættum við að skýra og byrjum að hlusta.
Fyrsta setning versins er sú sem við viljum síst heyra: við deyjum öll. Hún er ekki sögð til að hræða heldur til að vekja. Konan frá Tekóa hefði getað byrjað á miskunn Guðs, en hún byrjar á dauðanum, af því að auðvelt er að fresta sáttum meðan maður telur tímann ótakmarkaðan. Þrjú ár voru liðin frá flótta Absalons. Orð konunnar minna Davíð á að árin eru ekki óþrjótandi.
Í Sálmi 90:12 er Guð beðinn um að kenna okkur að telja daga okkar, svo að við öðlumst viturt hjarta. Það er undarleg bæn. Við teljum peninga, teljum skref, teljum fylgjendur – en dagana teljum við ekki, af því að við viljum ekki vita töluna. Samt er þetta einmitt það sem konan frá Tekóa er að gera fyrir Davíð: hún telur dagana upphátt fyrir hann. Þú ert vatn, segir hún. Þú ert þegar að hripa niður í moldina.
Hugsaðu um vatnið. Það er ekkert ofbeldi í myndinni, engin reiði, engin refsing. Vatn hellist bara. Það finnur lægsta punktinn og hverfur. Þannig er líf flestra okkar – ekki slitið burt í stórslysi heldur rennur það hljóðlega úr greipum okkar, dag eftir dag, án þess að við tökum eftir því. Samtalið sem við ætluðum að eiga. Símtalið sem við ætluðum að hringja. Fyrirgefningin sem við ætluðum að biðja um eða veita „þegar rétti tíminn kemur“. Rétti tíminn er líka vatn. Hann rennur.
Það er ekkert hér sem segir að við eigum að óttast dauðann. Versið heldur áfram og talar um Guð sem vill ekki svipta neinn lífi. En það minnir okkur á að taka dauðann alvarlega sem landamæri. Sá sem veit að hann er dauðlegur hættir að fresta því sem skiptir máli. Og sá sem veit að hann er dauðlegur hættir að dæma aðra eins og hann sjálfur eigi eilífðina til að vera í rétti sínum.
Reyndu að sitja með þessa setningu í nokkrar mínútur án þess að flýja hana: Ég er vatn sem hellt er á jörðina. Mér verður ekki náð upp aftur. Leyfðu henni að sökkva inn, ekki sem ógn heldur sem sannleika. Og taktu svo eftir því hvað gerist í hjartanu. Hjá flestum birtist eitthvert nafn. Eitthvert andlit. Einhver sem enn er hægt að ná til – meðan vatnið er ekki allt runnið.
Hugleiðing II: Hver er í útlegð?
Versið talar um þann sem hefur verið hrakinn burt. Það gerir ráð fyrir að í hverju lífi sé einhver úti.
Stundum erum við Davíð. Einhver gerði okkur, eða þeim sem við elskum, eitthvað sem ekki er hægt að gera ógert. Hann braut traust, sagði orðin sem ekki er hægt að taka til baka, fór þegar hann átti að vera, þagði þegar hann átti að tala. Og við gerðum það sem Davíð gerði: við lokuðum dyrunum. Ekki með látum, kannski. Bara með því að hringja ekki aftur. Með því að svara stutt. Með því að láta árin líða. Og eins og hjá Davíð er þráin kannski enn til staðar undir niðri – við hugsum til þeirra, okkur dreymir þau – en konungurinn í okkur leyfir föðurnum ekki að hreyfa sig. Hvað myndu hinir segja? Hvaða skilaboð myndi það senda ef ég kallaði hann heim? Hver biðst þá afsökunar fyrst?
Taktu eftir hvað konan frá Tekóa segir ekki. Hún segir ekki að Absalon sé saklaus. Hún segir ekki að morðið hafi verið réttlætanlegt. Hún segir ekki að Davíð eigi að láta sem ekkert hafi gerst. Hún segir að Guð finni ráð. Í því felst áskorun um að leita leiðar sem virðir sannleikann um það sem gerðist og opnar samt dyr að sáttum. Miskunn afnemur ekki ábyrgð, og saga Tamar má ekki hverfa þegar rætt er um heimkomu Absalons. Sátt er ekki það sama og að þurrka út. Hún er að finna ráð þrátt fyrir allt sem ekki verður náð upp aftur.
Og stundum erum við Absalon. Við erum þau sem voru hrakin burt. Af fjölskyldu, af vinahópi, af söfnuði, af eigin ákvörðun sem við sjáum nú eftir. Við bíðum í Gesúr, í útlegðinni, og enginn kemur. Þrjú ár verða fimm, verða tíu. Og hljóðlega byrjum við að trúa því að við eigum ekki afturkvæmt – að við höfum farið of langt, að vatnið sé runnið, að Guð sjálfur hafi gefist upp á okkur.
Þá má heyra þetta vers tala beint til þín. Guð vill ekki svipta neinn lífi. Hann hrekur engan burt fyrir fullt og allt. Þó að allir aðrir hafi lokað dyrunum, þó að það hafir verið þú sem lokaðir þeim, situr hann og hugsar ráð. Hann er úrræðagóður í kærleika sínum. Hann á fleiri leiðir en þú átt mistök. Það getur vel verið að manneskjan sem þú særðir opni aldrei aftur – hún hefur rétt til að halda þeim lokuðum. En Guð er ekki vatn. Guð er brunnurinn sem þrýtur ekki.
Og svo er þriðji möguleikinn, sá sem sjaldnast er nefndur. Stundum erum við hvorki Davíð né Absalon heldur Jóab. Við stöndum fyrir utan og sjáum tvær manneskjur sem við elskum sitja fastar, hvora í sínu horni, og árin líða. Konan frá Tekóa var send af Jóab. Leitin að leið til heimkomu hófst hér hjá þeim sem greip inn í kyrrstöðuna. Jóab er þó flókin persóna, og síðar í sögunni gengur hann sjálfur gegn fyrirmælum Davíðs um að fara gætilega með Absalon. Kannski er það þitt hlutverk í dag: ekki að vera sá sem fyrirgefur eða sá sem er fyrirgefið, heldur sá sem finnur orðin, söguna, leiðina sem kemur hreyfingu á það sem hefur staðið kyrrt of lengi.
Hvaða hlutverki sem þú gegnir í dag segir versið það sama: Sá sem er úti getur komið heim. Og Guð er þegar byrjaður að hugsa.
Hugleiðing III: Hálfa ráðið og heila ráðið
Sagan endar ekki þar sem versið stendur, og það sem gerist næst er ein áhrifamesta kennslustund Biblíunnar um hvernig ekki á að sættast.
Davíð lætur undan. Hann sendir Jóab að sækja Absalon. En þegar sonurinn kemur til Jerúsalem bætir konungurinn við einu skilyrði: Absalon má fara heim til sín, en hann má ekki koma fyrir augu konungs. Og þar situr Absalon – í sömu borg og faðir hans, en útilokaður frá návist hans – í tvö ár til viðbótar án þess að sjá andlit hans. Útlegðin í Gesúr var orðin að útlegð í Jerúsalem. Hann var kominn heim og samt ekki.
Þetta er hálfa ráðið. Davíð fann leið til að binda enda á fjarlægðina án þess að binda enda á kuldann. Hann gerði það sem við gerum svo oft: hann hleypti manneskjunni inn aftur án þess að hleypa henni raunverulega inn. Við sitjum við sama borð á jólunum en tölum ekki saman. Við svörum skilaboðunum en aldrei símtalinu. Við „fyrirgefum“ en látum hinn finna fyrir því hvern einasta dag að honum hafi verið fyrirgefið. Davíð vildi hvorki missa soninn né sættast við hann, og hálfa ráðið virtist leysa hvort tveggja.
Það leysti ekkert. Absalon lét að lokum menn sína kveikja í byggakri Jóabs til að knýja hann til viðbragða. Og þegar hann loks fékk að koma fyrir konung og Davíð kyssti hann, reyndist kossinn ekki tryggja varanlegan frið. Innan skamms var Absalon farinn að safna liði gegn föður sínum, og sagan sem hófst með morði á bróður endaði með borgarastyrjöld og dauða sonarins í eikartré. Harmakvein Davíðs þegar honum berast tíðindin – Absalon, sonur minn, sonur minn – er eitt það sárasta í öllu Gamla testamentinu. Í þessari hugleiðingu heyrum við í því harmakvein föður sem hafði kallað soninn heim en ekki náð að endurreisa friðinn á milli þeirra. Sagan segir okkur þó ekki að önnur ákvörðun Davíðs hefði örugglega komið í veg fyrir uppreisnina.
Þetta er það sem versið okkar krefst: ekki hálfs ráðs heldur heils. Guð finnur ráð til þess að sá sem hrakinn var burt geti snúið aftur – ekki bara komist inn í borgina heldur komið fyrir augu konungs, séð andlit hans, verið kysstur. Það er dýrt. Það kostar að sleppa réttinum til að hafa síðasta orðið. Það kostar að stíga fyrsta skrefið þótt hinn hafi gert meira rangt. Það kostar að þola að aðrir misskilji miskunnina sem veikleika. En hitt kostar meira. Davíð missti soninn, og uppreisnin hafði áður hrakið hann frá Jerúsalem um hríð. Frásögnin sýnir hversu dýrt ofbeldi, vanræksla og rofin tengsl geta orðið; hún gerir dauða Absalons þó ekki að einfaldri afleiðingu einnar ákvörðunar föður hans.
Hvað væri heila ráðið í þínu lífi? Ekki hvað væri auðveldast, ekki hvað myndi líta best út, heldur hvað myndi í raun og veru koma manneskjunni heim? Kannski er það samtal sem þú hefur forðast. Kannski er það að biðjast afsökunar á þínum hluta án þess að bíða eftir að hinn geri slíkt hið sama. Kannski er það einfaldlega að opna dyrnar alla leið í stað þess að hafa þær í hálfa gátt. Guð er fyrirmyndin. Hann hleypir ekki fólki inn í borgina til að láta það svo sitja úti í kuldanum. Hann hleypur á móti.
Og ef þú ert sjálf í útlegðinni: Þú mátt bera þrá þína eftir heimkomu fram í orðum og bæn. Aðferðir Absalons eru ekki fyrirmynd; heimkoma sem fæst með ógnun er engin sátt. Boð Guðs er opið þér. Hjá honum máttu leita heim, alla leið.
Spurningar til íhugunar
Taktu þér tíma með einni eða tveimur af þessum spurningum frekar en að hlaupa yfir þær allar.
- Hvaða nafn kom upp í hugann þegar þú last um vatnið sem ekki verður náð upp? Hvað hefur haldið aftur af þér?
- Ert þú í dag Davíð, Absalon eða Jóab í einhverju sambandi? Hvað myndi það þýða að hreyfa þig úr því horni?
- Hvar hefur þú sætt þig við hálft ráð – heimkomu án andlits, nálægð án hlýju? Hvað myndi heilt ráð kosta þig?
- Trúir þú því í raun og veru að Guð sé enn að hugsa ráð fyrir þig – eða hefur þú í hljóði gengið út frá því að hann hafi gefist upp?
- Hvað er eitt skref, stórt eða lítið, sem þú getur tekið í þessari viku meðan vatnið er ekki allt runnið?
Bæn dagsins
Drottinn Guð, þú sem vilt ekki svipta neinn lífi heldur finnur ráð þegar öll ráð virðast þrotin.
Ég játa fyrir þér að ég er vatn sem hellt er á jörðina. Dagar mínir eru taldir og ég tel þá ekki. Kenn mér að telja þá svo að ég öðlist viturt hjarta og fresti ekki lengur því sem skiptir máli.
Ég nefni fyrir þér þann sem ég hef hrakið frá mér. Þú þekkir nafnið. Mýktu hjarta mitt gagnvart honum. Gef mér hugrekki til að opna dyrnar alla leið en ekki í hálfa gátt, og auðmýkt til að stíga fyrsta skrefið þótt ég telji mig eiga rétt á að bíða.
Og þar sem ég er sjálf í útlegð – fjarri þér, fjarri þeim sem ég elska, fjarri því sem ég ætlaði að verða – minn mig á að þú ert ekki vatn sem rennur heldur brunnur sem þrýtur ekki. Þú ert þegar byrjaður að hugsa ráð fyrir mig. Leið mig alla leið heim, fyrir augu þín, inn í faðm þinn.
Í nafni Jesú Krists, sem gekk yfir gjána og bar kostnaðinn. Amen.
Friður Krists sé með þér.
Skoða fleiri texta